در رینولوژی، بسیاری از تصمیمهای مهم را نمیتوان تنها با حفظ فهرستی از بیماریها یا مراحل عمل یاد گرفت. بیمار ممکن است با یک اپیستاکسی شدید وارد اورژانس شود، با عارضه اربیتال رینوسینوزیت مراجعه کند، تودهای در سینوس داشته باشد که تا قاعده جمجمه امتداد یافته است یا پس از یک جراحی بینی با عارضهای پیچیده بازگردد. «رینولوژی و جراحی قاعده قدامی جمجمه» دقیقاً از همین موقعیتهای واقعی شروع میکند و آموزش را حول مسئله بالینی بیمار شکل میدهد.
از Presentation تا تصمیم درمانی
ساختار کتاب Case-based است. هر مبحث با یک وضعیت یا بیمار بالینی آغاز میشود و سپس مسیر تشخیص، بررسیهای لازم، انتخاب درمان طبی یا جراحی و پیگیری پس از درمان دنبال میشود.
این رویکرد بهخصوص در رینولوژی اهمیت دارد؛ زیرا علائمی مانند انسداد بینی، ترشح، اپیستاکسی، درد صورت یا اختلال بویایی ممکن است از یک بیماری نسبتاً ساده تا یک ضایعه نئوپلاستیک یا درگیری قاعده جمجمه منشأ گرفته باشند. کتاب تلاش میکند خواننده را در همان مسیری قرار دهد که در کلینیک یا اورژانس برای رسیدن از شکایت اولیه به تصمیم نهایی طی میشود.
طیفی فراتر از سینوزیت مزمن
دامنه موضوعات کتاب گسترده است. بخشهای ابتدایی به اورژانسهای رینولوژی اختصاص دارند و مواردی مانند اپیستاکسی، شکستگی بینی، هماتوم سپتوم، جسم خارجی بینی، رینوسینوزیت قارچی حاد و عوارض اربیتال رینوسینوزیت را بررسی میکنند.
پس از آن، رینیت آلرژیک و غیرآلرژیک، رینوسینوزیت حاد و مزمن، پولیپ بینی، بیماری قارچی غیرتهاجمی سینوسها، موکوسل و Balloon Sinuplasty مطرح میشوند.
اما کتاب به بیماریهای التهابی شایع محدود نمیماند و بهتدریج وارد حوزههای پیچیدهتر مانند تومورهای سینونازال، بیماریهای سیستمیک مؤثر بر بینی و سینوسها، اختلالات بویایی و مشکلات پس از عمل میشود.
وقتی رینولوژی به قاعده جمجمه میرسد
یکی از نقاط متمایزکننده کتاب، بخش Anterior Skull Base Surgery است. در این حوزه مرز میان جراحی بینی و سینوس و ساختارهای داخل جمجمه بسیار نزدیک میشود و تشخیص دقیق آناتومی، تفسیر تصویربرداری، انتخاب مسیر جراحی و مدیریت عوارض اهمیت بیشتری پیدا میکند.
کتاب این موارد را در همان چارچوب Case-based بررسی میکند؛ بنابراین جراحی قاعده جمجمه بهشکل مجموعهای جدا از بالین ارائه نمیشود، بلکه خواننده میبیند یک بیمار چگونه ارزیابی شده، چه بررسیهایی انجام شده و چه عواملی به انتخاب درمان منجر شدهاند.
این قسمت برای جراحانی که به Endoscopic Anterior Skull Base Surgery علاقه دارند، یکی از مهمترین بخشهای کتاب است.
Facial Plastics در کنار رینولوژی عملکردی
بخش Facial Plastics نشان میدهد دامنه کتاب صرفاً به سینوسها محدود نیست. موارد مرتبط با جراحی عملکردی بینی، Functional Septorhinoplasty، مشکلات دریچه بینی، دفورمیتیها و بازسازیهای موضعی صورت نیز در مجموعه حضور دارند.
به این ترتیب، خواننده میتواند ارتباط میان عملکرد راه هوایی بینی، ساختمان خارجی بینی و روشهای ترمیمی را در موارد بالینی مختلف دنبال کند؛ بدون آنکه کتاب به یک منبع اختصاصی رینوپلاستی زیبایی تبدیل شود.
کودکان، بویایی و بیماریهای کمتر شایع
رینولوژی کودکان بخش مستقل دیگری از کتاب است. تفاوت Presentation، تشخیص و درمان برخی بیماریها در کودکان ایجاب میکند که این بیماران صرفاً نسخه کوچکشده بیماران بزرگسال در نظر گرفته نشوند.
اختلالات بویایی نیز بهطور مجزا مطرح شدهاند و در کنار آنها بیماریهای سیستمیک که میتوانند بینی و سینوسهای پارانازال را درگیر کنند، مورد بررسی قرار میگیرند. این ترکیب باعث میشود کتاب علاوه بر بیماریهای پرتکرار، برای مواجهه با موارد کمتر معمول نیز ارزش آموزشی داشته باشد.
تصویر و تصویربرداری در خدمت حل مسئله
ماهیت بالینی کتاب با تعداد قابلتوجهی تصویر رنگی و سیاهوسفید، تصویربرداری تشخیصی و تصاویر داخل عمل تقویت شده است. CT و MRI در بسیاری از مشکلات رینولوژی و بهخصوص بیماریهای سینونازال و قاعده جمجمه بخش اساسی تصمیمگیری هستند و تصاویر کتاب برای نشاندادن همین ارتباط میان یافته تصویری و مدیریت بیمار به کار رفتهاند.
در مجموع 223 تصویر در کتاب وجود دارد که 159 مورد آنها رنگی هستند.
چه کسانی بیشترین استفاده را از کتاب میبرند؟
این منبع بهویژه برای رزیدنتها و فلوهای ENT، پزشکان در حال آمادهسازی برای ارزیابیهای تخصصی، متخصصان گوش و حلق و بینی و جراحانی که قصد توسعه دانش خود در Rhinology و Endoscopic Anterior Skull Base Surgery را دارند مناسب است.
پزشکان عمومی نیز برای درک نحوه برخورد با برخی Presentationهای رینولوژی میتوانند از موارد سادهتر آن استفاده کنند، اما ارزش اصلی کتاب برای خوانندهای آشکار میشود که دانش پایه ENT را دارد و میخواهد آن را در قالب تصمیمگیری واقعی بالینی به کار گیرد.
مزیت اصلی «Rhinology and Anterior Skull Base Surgery» همین پیوند میان مورد بالینی، شواهد، تصویربرداری و تصمیم درمانی است. بهجای آنکه خواننده صرفاً بداند یک بیماری چگونه تعریف میشود، کتاب او را با این سؤال مواجه میکند که در برابر این بیمار مشخص، قدم بعدی چیست و چرا؟